Airlock คือพื้นที่เปลี่ยนผ่านระหว่างสองสภาวะ
Airlock คือห้องหรือพื้นที่ทางผ่านที่มีประตูอย่างน้อยสองด้าน โดยควบคุมลำดับการเปิด–ปิดเพื่อไม่ให้พื้นที่ภายนอกเชื่อมกับห้องหลักโดยตรง ในระบบ Cleanroom พื้นที่นี้ทำหน้าที่เป็น Transition Zone ระหว่างบริเวณกึ่งสะอาดกับพื้นที่ควบคุมหลัก
Airlock อาจแยกเส้นทางสำหรับบุคลากรและวัสดุ เช่น Personnel Airlock, Material Airlock หรือ Pass Box ตามลักษณะงานและการประเมินความเสี่ยง
ทำไม Airlock จึงสำคัญ
ลดการไหลปะทะของอากาศ
เมื่อเปิดประตูตรงจากพื้นที่หนึ่งสู่อีกพื้นที่หนึ่ง ความแตกต่างของแรงดันและอุณหภูมิทำให้อากาศเคลื่อนตัวอย่างรวดเร็ว Airlock ช่วยแบ่งเหตุการณ์เปิดประตูออกเป็นสองช่วง จึงลดการแลกเปลี่ยนอากาศโดยตรง
สนับสนุน Pressure Cascade
การกำหนดแรงดันไล่ระดับระหว่างห้องช่วยกำหนดทิศทางการไหลของอากาศ Airlock ทำให้สามารถควบคุมช่วงเปลี่ยนผ่านและติดตั้งตัวแสดงแรงดันเพื่อให้ผู้ปฏิบัติงานตรวจสอบได้
ควบคุมพฤติกรรมการเข้า–ออก
ระบบ Interlock สามารถป้องกันไม่ให้ประตูสองด้านเปิดพร้อมกัน และใช้ร่วมกับสัญญาณไฟ เวลาเปิดค้าง หรือสิทธิ์การเข้าใช้งานได้
หลักคิดในการออกแบบ
- กำหนดทิศทางคน วัตถุดิบ ผลิตภัณฑ์ และของเสียให้ชัดเจน เพื่อลดเส้นทางตัดกัน
- เผื่อพื้นที่สำหรับการเปลี่ยนชุด การทำความสะอาดรถเข็น หรือการพักวัสดุตามขั้นตอนจริง
- เลือกประตูและซีลที่เหมาะกับความถี่ใช้งาน พร้อมระบบปลดล็อกเมื่อเกิดเหตุฉุกเฉิน
- กำหนดแรงดัน อัตราการระบาย และเวลาคืนสภาพจากข้อมูลกระบวนการ ไม่ใช้ค่าชุดเดียวกับทุกโครงการ
Airlock ที่ดีจึงเป็นส่วนหนึ่งของกลยุทธ์ควบคุมการปนเปื้อน ช่วยให้ผัง การไหลของอากาศ และวิธีปฏิบัติงานทำงานร่วมกันอย่างเป็นระบบ
ปรึกษาโครงการ Cleanroom กับ SIC Cleanroom Solutions
ทีมงานให้บริการสำรวจ ออกแบบ ผลิต ติดตั้ง และสนับสนุนการตรวจรับระบบ Cleanroom โดยรายละเอียดจริงควรกำหนดจากกระบวนการผลิต ความเสี่ยง และมาตรฐานที่โครงการต้องปฏิบัติตาม
- โทร: 081-642-0997
- อีเมล: prasert@sic-cleanroom.net
- LINE: prasert1472